De Kidscare Huishoudens

We hebben aan de deelnemende gezinnen toestemming gevraagd om in Nederland te mogen vertellen over hun situatie. Om redenen van privacy hebben we de inhoud soms wat aangepast en wat andere namen bedacht. De foto’s zijn genomen met hun toestemming. Voor hen was dat geen enkel probleem. Het was meer ons probleem, want geloof ons dat je gevoelens alle kanten op worden geslingerd tijdens die bezoekjes aan de armste huishoudens. De kinderen leven daar in omstandigheden die wij hier mensonwaardig noemen.

Druppel op mijn wang

Het is warm, dor en droog tijdens ons recente werkbezoek aan Mwena. Dit dorpje in Kenia is het 16e dorp waar KidsCare samen met het dorpshoofd aan de slag is gegaan. Een vijftal huishoudens, allen met kinderen die zichtbaar hulp behoeven, krijgen er financiële support en intensieve begeleiding.

Het eerste lemen huisjes waar we bij stoppen ziet er erg vervallen uit. Half verscholen achter een los hangende deur kijkt een moeder angstig naar ons. Ze heeft haar jongste kindje op de arm. Het kindje heeft twee klompvoetjes. Florence onze sociaal werker vertelt meer over de situatie. Moeder heeft drie kinderen. Een vader is er niet. Moeder heeft regelmatig epileptische aanvallen en woont daarom in bij haar vader en moeder. Die zorgen zo goed mogelijk voor hun dochter en drie kleinkinderen, maar eigenlijk is het gewoon te zwaar voor hen. Ze maken zich zorgen over de toekomst van hun kleinkinderen. 

Florence legt de moeder uit dat een behandeling voor de voetjes van het jongste kindje prima mogelijk is. KidsCare wil daarbij helpen. Moeder lijkt het niet te begrijpen, maar als oma zich ermee gaat bemoeien lijkt er begrip te komen. Oma kijkt ons aan. In haar ogen lees je hoop. Ik wrijf een druppel op mijn wang weg. Het is erg warm hier.

Een hond zou je zo niet behandelen

Onderweg naar het volgende huishouden zien we een jonge mama staan met haar 3 kleine kinderen onder een dunne boom. De boom geeft onvoldoende schaduw tegen de brandende zon. Achter het gezin staat een bouwval van bladeren. Wij zouden een hond daar niet in laten wonen. Het jongste zoontje heeft een dikke buik. Je hoeft geen arts te zijn om te zien dat hij lijdt aan oedeem, een ernstig voedingstekort. Ook de 2 dochtertjes hebben een dikkere buik. Het dorpshoofd vertelt het verhaal. De moeder is de eerste vrouw van een, zoals hij noemt, ‘opportunistische’ vader. Die woont nu met zijn tweede vrouw en kijkt niet meer om naar zijn eerste gezin. Ze zijn letterlijk van het erf gejaagd. Ze zijn niet geselecteerd voor Kidscare, omdat ze geen weeskinderen zijn. Ze hebben immers een vader die verantwoordelijk is. Alleen wat doe je in Kenia als een vader zijn verantwoordelijkheid niet neemt? We voelen allemaal de tranen opkomen en willen het liefst alles wat we bij ons hebben aan ze geven. Maar we weten dat het niet kan. De gemeenschap moet zelf de verantwoordelijkheid dragen. Kidscare blijkt wel een stimulans. Het dorpshoofd geeft aan dat hij in gesprek is gegaan met de Children Officer. De vader moet ter verantwoording geroepen worden. Er zijn wetten in Kenia die aangeven dat dit niet mag. Dit gezin staat bij ons nog vele dagen op ons netvlies gebrand. We hopen dat onze multi-vitaminepillen goed werken.

Lucia: Zorg voor een gehandicapte dochter

We komen bij het erf van Lucia. Ze komt stralend op ons afgelopen. Ze is zo blij met Kidscare. Ze is 81 jaar en woont samen met haar geestelijk gehandicapte dochter Mary van 45 jaar. We zoeken het hutje, maar dat is onlangs afgebrand. We gaan op een boomstam zitten. Mary kijkt lachend naar haar moeder. Je ziet dat ze er niet zoveel van begrijpt. Mary is regelmatig misbruikt en heeft 3 kinderen gekregen van onbekende vaders. De oudste van 28 heeft inmiddels haar eigen gezin. Lucia zorgt voor Mary en haar 2 nog schoolgaande kinderen. Lucia heeft er alles voor over dat haar kleinkinderen naar school gaan. Vorig jaar heeft ze haar grond verkocht, zodat haar tweede kleindochter naar de middelbare school kan gaan. Daardoor heeft ze wel minder mogelijkheden om voedsel te verbouwen. Maar dankzij Kidscare kan haar jongste kleinzoon naar de basisschool gaan. Lucia hoopt dat haar kleinkinderen straks voor hun moeder zullen zorgen. Mary kan echt niet voor zichzelf zorgen. Voorlopig mogen ze bij de buren logeren. Ze worden door de kerk geholpen om een nieuw hutje te bouwen. Wij zijn blij dat het huishouden van Lucia door Kidscare is uitgekozen. De maandelijkse bijdrage gaat hier echt het verschil maken.

Mary en Joyce: Pubers voor het eerst naar school

Via de velden lopen we naar het volgende huishouden. Een verzameling van kleine hutjes rond een boom. Mary (72 jaar) en Joyce (68 jaar) komen breed lachend op ons af. Ze lijken op elkaar. De monden, halfvol tanden, vormen een sierlijk onderdeel van hun markante gezichten. Een papa van 25 jaar staat wat slungelig tegen de boom geleund. Zijn jonge vermoeid uitziende vrouw wordt omringd door 5 kleine kinderen. Nummer 6 lijkt onderweg. We gaan met elkaar onder de boom zitten. Mary is het hoofd van de familie. Joyce is haar jongere zus. Ze begint te vertellen over haar 7 kinderen. 2 zijn er overleden en hebben 2 weeskinderen achtergelaten. Haar andere drie kinderen zijn volwassen en hebben geen werk. Ze wonen ieder met een eigen gezin op het erf van Mary. Nee, ze zorgen voor zichzelf. Mary vormt met haar zus en de 2 weesjongens een huishouden. Zij zijn geselecteerd voor Kidscare. Sinds de eerste financiële bijdrage van vorige maand gaan de 2 weesjongens van 16 en 14 jaar oud naar school. De jongen van 16 is gestart in de tweede klas. We gaan ervoor zorgen dat hij eerst nog veel gaat leren, voordat hij zelf een gezin gaat vormen.

Namuna: Grootvader heeft 2 vrouwen

We gaan zitten onder een rieten afdak. Een oude man zit manden te vlechten. Hij is het hoofd van de familie en heeft 2 vrouwen die ieder in een eigen huisje op het erf wonen. Zijn eerste vrouw, Namuna is gekozen om mee te doen aan Kidscare. Zij heeft 8 kinderen. Daarnaast zorgt zij voor 2 weeskinderen, de dochter en zoon van haar overleden dochter. Dankzij Kidscare gaan al haar kinderen naar school. De tweede vrouw van de oude man heeft 9 kinderen, van wie er 3 zijn overleden. Een van haar zoontjes mist een arm. Hij is door een krokodil gegrepen bij het water halen in de rivier. Haar kinderen gaan niet naar school, want zij is niet geselecteerd. Wij zitten wat beduusd op de boomstam. Polygamie mag in Kenia, zolang je maar voor beide gezinnen kunt zorgen. De oude man lijkt niet onder de indruk van onze zorgen. Hij glimlacht. Kidscare is er in ieder geval voor een van zijn gezinnen.

Hausi en Juli: Trotse zorgzame overgrootouders

Hausi is meer dan 90 jaar oud. Hij is klein en getekend, maar vol positieve energie. Hij is al bijna 60 jaar getrouwd met zijn tweede vrouw Julia (minstens 80 jaar oud). Haar diepgerimpelde gezicht heeft nog de sporen van sierlijke tatoeages. Ze is heel vrolijk en lacht volop. In haar mond zitten maar een paar tanden. Zij heeft een gebroken been. In hun huisje wonen een kleindochter en 5 nog jonge achterkleinkinderen. De kleindochter is de moeder van 2 van de achterkleinkinderen. De andere 3 kinderen zijn wezen. Hausi is trots dat hij voor al de kinderen zorgt, maar ook hij weet niet goed hoe het verder moet, omdat hij wel wat oud wordt. Hij is blij dat er mensen met hem mee komen denken. Hij wijst op de trouwring van Julia en beiden kijken elkaar heel verliefd en glimlachend aan. We vergeten (net als zij) even de armoede, waar we zo midden in zitten.

Peter en Asha: Een hopeloze zieke vader

Naast een heel wankel modderhuisje ligt Peter (44 jaar) op een matje op de grond. Hij heeft zichtbaar pijn en ziet er heel mager en verzwakt uit. Zijn vrouw troost hem. Hij moet geopereerd worden en daarvoor heeft hij omgerekend zo’n 30 euro nodig. Dat is er niet. Zijn 5 kinderen (allemaal van zijn overleden eerste vrouw) zijn naar de plaatselijke voetbalwedstrijd. Ali (onze projectdirecteur) en het dorpshoofd praten met hem. Het dorp zal proberen hem te helpen, ook met de operatie, maar eerst moet hij aansterken, want zo is er geen operatie mogelijk. Zijn vrouw Asha (30 jaar) kijkt wanhopig. Wat zou zij moeten met 5 kinderen in een mensonwaardige woonomgeving. Wij weten het ook niet, maar zijn blij dat Peter door dit bezoek aandacht van de dorpsgemeenschap gaat krijgen. Ali zucht. Ja, je kan hier gewoon doodgaan als je geen geld hebt.

Nina: Het 19e kind is op komst

Nina (48 jaar) is zwanger van maar liefst haar 19e kind. Haar eerste 2 mannen zijn gestorven. De jongste 6 kinderen zijn van haar derde man. Samen runnen ze het omvangrijke huishouden. De oudste zoon (21 jaar) is uit huis en woont met 2 eigen kinderen elders op het erf. Ze leven van het voedsel dat hun landje opbrengt. Verder is er geen inkomen. Het huis is vooral heel leeg. Zelfs kleren zie je er niet. De kinderen dragen de kleren (vodden) die ze hebben. Meer is er niet. Je snapt niet waar al die kinderen slapen. Niemand van de kinderen gaat naar school. De jongste 2 kinderen (1 en 2 jaar) eten met hun handjes de laatste restjes ukali (maïspap) uit een grote pan. Nina zit op een krukje met haar buik vooruit. Ze ziet er opvallend sterk uit. Een mens kan kennelijk opmerkelijk veel aan.

Munida: Een jonge moeder zorgt ook voor de weeskinderen

Munida is 18 jaar, maar lijkt veel jonger. Versleten kleren zitten om haar tengere lijfje. Ze kreeg een baby toen ze 16 was. Er is geen contact met de vader van haar kind. Haar eigen vader is overleden. Ze woont bij haar oude moeder (of is het haar grootmoeder?) met nog 2 kinderen van haar overleden zus. Geen van die kinderen gaat naar school, want het schoolgeld kunnen ze niet betalen. Haar moeder werkt meestal op het land en Munida zorgt voor de 3 kinderen, haalt water en doet het huishouden. Het huisje heeft grote gaten in het dak en in de muren. Bij een tropische regenbui moet het water gewoon door het huisje stromen. Gekookt wordt in het huisje op een houtvuur. Er staan wat potten en pannen, maar verder is het huisje helemaal leeg. Slapen doet de hele familie op de grond. Munida is heel lief, zou best vooruit willen, maar gelooft niet dat er voor haar situatie ooit nog een oplossing zal komen.